Toplu Zehirlenme Sonrası Bursa Veteriner Hekimleri Uyardı: Risk Devam Ediyor

Bursa Veteriner Hekimler Odası’ndan Sert Uyarı

İstanbul’da bir fast-food zincirinde yaşanan toplu zehirlenme vakası, Türkiye’de gıda güvenliği alanındaki yapısal sorunları yeniden gündeme taşıdı. Bursa Veteriner Hekimler Odası (BVHO), yıllardır yaptığı uyarıların yeterince dikkate alınmadığını belirterek kamu otoritelerine açık çağrıda bulundu.

BVHO açıklamasında, denetim yetersizliği, izlenebilirlik sorunları ve ekonomik kriz nedeniyle ucuz ve güvencesiz gıdaya yönelimin toplum sağlığını ciddi biçimde tehdit ettiğine dikkat çekildi. 5996 sayılı Kanun ile devletin sorumluluklarının tanımlanmış olmasına rağmen sahadaki uygulamaların bu yükümlülükleri karşılamaktan uzak olduğu ifade edildi.

Türkiye’de Gıda Güvenliği Alarm Veriyor

BVHO, uluslararası raporlarla Türkiye’deki durumu karşılaştırmalı olarak değerlendirdi:

• OECD ve WHO verilerine göre gelişmiş ülkelerde gıda kaynaklı hastalık insidansı 100.000 kişide ortalama 20 vaka düzeyinde.

• Türkiye’de 2016–2020 arasında medyaya yansıyan 504 olayda 27.000’den fazla kişi etkilenmiş; kayıtlara girmeyen vakalar düşünüldüğünde gerçek tablo çok daha ağır.

Türkiye’nin 2024 yılında yaptığı 1.3 milyon denetim, sayısal olarak yüksek görünse de OECD standartlarında risk sınıflandırması, bağımsız doğrulama ve şeffaf raporlama mekanizmaları bulunmadığı için eksik kalıyor. BVHO, bunun teknik bir eksiklik değil, hayatlara mal olan bir yönetim sorunu olduğunu vurguladı.

“Bu Acı Tablo Zayıf Denetimin Sonucudur”

BVHO’ya göre gıda güvenliğini tehdit eden başlıca unsurlar:

• Hızlı tüketim zincirlerinde yetersiz ve şeffaf olmayan denetimler

• Caydırıcılığı düşük yaptırımlar

• Personel eksikliği ve izlenebilirliğin sağlanamaması

• Ekonomik krizle artan kayıt dışı ve düşük kaliteli ürün riski

BVHO, bu eksikliklerin yaşanan trajedinin zeminini oluşturduğunu belirtti.

Tarım ve Orman Bakanlığı’na Açık Çağrı

BVHO, gıda güvenliği sisteminin güçlendirilmesi için önerilerini şöyle sıraladı:

1. Denetim kadrolarının genişletilmesi ve yeterli sayıda veteriner hekim istihdamı

2. 5996 sayılı Kanun’un eksiksiz ve tavizsiz uygulanması

3. Kayıt dışı üretime sıfır tolerans

4. Denetim sonuçlarının OECD standartlarında şeffaflıkla kamuoyuna açıklanması

5. Yüksek riskli işletmelerde sıklaştırılmış ve bağımsız denetim

“İnsanlar Hem Yoksulluktan Hem Denetimsizlikten Ölüyor”

BVHO açıklamasını şöyle tamamladı:

“Bu ülkede insanlar hem ekonomik zorunluluklarla ucuz gıdaya mahkûm ediliyor, hem de devlet bu gıdaları yeterince denetlemiyor. Gıda güvenliği bir siyasi tercih değil, anayasal bir kamu görevidir. Bu sorumluluk yerine getirilmediği sürece risk devam edecektir.”

Bursa Veteriner Hekimler Odası ve Gıda Komisyonu, halk sağlığını ilgilendiren her ihlali sıkı şekilde takip edeceklerini kamuoyuna saygıyla duyurdu.